„Het is toch gewoon weer een vitamine… of niet?”, denkt waarschijnlijk ieder van ons, maar hoe meer we over pantotheenzuur te weten komen, hoe meer het ons fascineert. Vitamine B5 speelt een cruciale rol bij de omzetting van voedsel in energie, bevordert de concentratie, het mentale welzijn en zelfs het herstel van de huid. Zonder deze vitamine zou het lichaam niet in staat zijn om op de juiste manier hormonen aan te maken of stress te bestrijden. Het is tevens een stof die in elke cel van ons lichaam aanwezig is, ons vanaf onze geboorte vergezelt en bijdraagt aan voldoende energie, een gezonde huid en een scherpe geest. Hoewel we het misschien over het hoofd zien, is het belang ervan onmiskenbaar en is de naam niet toevallig gekozen. Het is afgeleid van het Griekse woord „panto“, wat „overal“ betekent. En inderdaad, het is alomtegenwoordig, onvervangbaar en een beetje mysterieus. Als we gaan onderzoeken waarin deze essentiële vitamine voorkomt, dan zijn dat eieren, noten, volkorenproducten, schaaldieren, avocado, zalm, lever, nieren, rundvlees, gist, groenten... En als we ons net realiseren dat onze voeding arm is aan deze voedingsmiddelen, zouden we moeten besluiten om B5 aan te vullen. Al na een paar dagen zouden we een verandering merken. We zouden met meer energie wakker worden, helderder denken en zelfs een verbetering van onze huid zien. Collega’s zouden het niet ontgaan dat we sneller werken, creatiever zijn en minder gestrest. Pantotheenzuur helpt ons weer in vorm te komen. En voor ons zal het niet langer zomaar een stof uit de lijst met vitamines zijn.
In de jaren vijftig van de vorige eeuw voerden wetenschappers een onderzoek uit met een aantal vrijwilligers, waarbij ze hen voedsel zonder vitamine B5 gaven. Al snel deden zich tekenen van chaos voor. Al in de eerste twee weken werden ze overvallen door vermoeidheid en slaperigheid, omdat ze overdag de behoefte voelden om te slapen. De derde week bracht spijsverteringsproblemen, constipatie en een gebrek aan eetlust met zich mee. De laatste, vierde week toonde aan hoe belangrijk deze vitamine werkelijk is: er ontstonden prikkelbaarheid, ontevredenheid, concentratieproblemen, spierzwakte en melancholie, die hun geest in haar greep hield. Zo ziet het er precies uit als het lichaam hulp nodig heeft. Vitamine B5 is de verborgen alchemist van ons lichaam, die vetten ‘de novo’ omzet in energie, levensbelangrijke hormonen aanmaakt en de stabiliteit van onze cellen in stand houdt, waarbij het door celvernieuwing de goede werking van de organen ondersteunt. Zijn kracht reikt verder dan we zouden denken: het zet vetten en koolhydraten om in brandstof voor lichaam en geest (energieproducent). Zijn antioxiderende eigenschappen beschermen de cellen tegen beschadiging en vertragen veroudering (schild tegen de tijd). Het helpt de huid te regenereren, bestrijdt acne en versterkt het haar, waardoor haaruitval wordt tegengegaan (de sleutel tot een mooie huid, mooi haar en mooie nagels). Het draagt bij aan de preventie van neurodegeneratieve aandoeningen, zoals de ziekte van Alzheimer en de ziekte van Parkinson, en dementie (bescherming van het zenuwstelsel). Maar de moderne tijd berooft ons letterlijk van pantotheenzuur. Door voedselverwerking, koken, raffinage, conservering of invriezen kan tot wel 80 % van deze vitamine verloren gaan. Misschien is dat wel de reden waarom steeds meer mensen tegenwoordig last hebben van onverklaarbare vermoeidheid, prikkelbaarheid en een gebrek aan vitaliteit. Misschien is het tijd om hier eens bij stil te staan. Pantotheenzuur is een beschermer die ons al sinds mensenheugenis vergezelt, maar door onze voorkeur voor moderne voedingsmiddelen en een hectische levensstijl zijn we het bijna vergeten; toch is het er nog steeds, in elke cel en elke druppel bloed, en ook in veel voedingsmiddelen. Volgens wetenschappers heeft het een sterke antioxiderende werking en gaat het de invloed van vrije radicalen tegen, die de cellen beschadigen. Dankzij deze eigenschappen helpt vitamine B5 oxidatieve stress te verminderen, die in verband wordt gebracht met diverse chronische aandoeningen en vroegtijdige huidveroudering. Vitamine B5 is ook van groot belang voor de aanmaak van rode bloedcellen, wat essentieel is voor een goede zuurstoftransport in het lichaam. Sommige studies wijzen op veelbelovende toepassingen van B5 bij de behandeling van borstkanker en immuuntherapie; het kan mogelijk ook invloed hebben op artritis, dermatitis en andere ontstekingsaandoeningen. Een experimenteel onderzoek naar een tekort aan vitamine B5 bracht dit tekort in verband met symptomen zoals vermoeidheid, hoofdpijn, lusteloosheid, persoonlijkheidsveranderingen, gevoelloosheid, spierkrampen, paresthesie, buikkrampen, misselijkheid, verminderde spiercoördinatie, depressieve klachten en luchtweginfecties.
Als we deze vitamine een plekje in ons eetpatroon geven, beloont hij ons met kracht, vitaliteit en gezondheid. En dat is een geheim dat de moeite waard is om te ontdekken. Hoe zit het bij u? Misschien voelt u zich op dit moment moe, gestrest of kunt u zich niet concentreren. Misschien heeft juist uw lichaam vitamine B5 – pantotheenzuur van Dr. Lucullus nodig.
